Ветувањата за евтина нафта останаа неисполнети — горивата поскапеа пред изборите во САД

Претседателот Доналд Трамп им вети на гласачите лути поради инфлацијата дека во првата година од својот мандат ќе ги намали цените на бензинот под 2 долари за галон. „Мојот план ќе ги преполови енергетските цени или повеќе од тоа во рок од 12 месеци од преземањето на функцијата“, изјави Трамп во септември 2024 година на говор пред Њујоршкиот економски клуб за време на неговата реизборна кампања. „Енергијата е она што ќе нè врати. Тоа значи дека одиме надолу и го носиме бензинот под 2 долари за галон.

Но, кога гласачите ќе излезат на гласачките кутии во вторник, енергетските цени остануваат главоболка. Според Патрик Де Хан, раководител на нафтената анализа во GasBuddy, цените на бензинот и дизелот се прогнозираат како највисоки досега за изборен ден. „Цените никогаш не биле ова високи во овој период од годината“, рече Де Хан. Во петокот националниот просек изнесуваше 4,20 долари за галон, речиси 40 отсто повисоко од истиот период лани. Цената на дизелот, клучен за транспортот и земјоделството, порасна за околу 70 отсто во текот на изминатата година, на 6,32 долари за галон. За време на изборите во 2022 година, годината кога Русија ја нападна Украина и предизвика енергетска криза, малопродажните цени на бензинот изнесуваа 3,80 долари, според податоците на AAA.

Цените на горивата скокнаа откако Трамп реши да ја нападне Иран во заеднички напад со Израел на 28 февруари. Техеран возврати со бран удари врз танкери што транзитираат низ Ормускиот теснец, што сериозно го намали протокот на нафта низ таа витална транспортна рута. На митингот во Мичиген минатата недела Трамп им рече на гласачите дека растот на цените на горивата е „мала цена што треба да се плати“ за да се спречи Иран да се здобие со нуклеарно оружје. „Откако овој конфликт ќе заврши, цените на бензинот драстично ќе паднат, а иранскиот терористички режим нема да има нуклеарно оружје“, соопшти портпаролката на Белата куќа, Тејлор Роџерс.

Нарушувањето во Блискиот Исток беше дополнително влошено од нападите на бунтовниците Хути врз саудиските рафинерии и од украинските удари врз рафинериите во Русија. „Искрено, дизелот е клучната точка на притисок овде, бидејќи е толку критичен за економскиот раст“, изјави извршниот директор на ExxonMobil, Дарен Вудс, за CNBC во петокот, откако најголемата американска нафтена компанија објави огромни профити благодарение на нарушувањата. Авиокомпаниите ги зголемија цените на билетите за да ги покријат високите трошоци за авионско гориво.

Трамп беше под политички притисок од републиканците да преземе мерки за цените на горивата пред изборите во вторник. Цената на дизелот ги погодува големите земјоделски држави како Ајова, која во голема мера го поддржа Трамп во неговите претседателски кампањи. Трамп накратко размислуваше за забрана за извоз на дизел, бидејќи сенаторот Чак Граслји од Ајова лобираше за помош за земјоделците во државата. Тој се откажа од тоа бидејќи тоа можеше да ги зголеми и цените на бензинот. Наместо тоа, Трамп издаде извршна наредба со која им се дозволува на камионџиите да користат дизел без данок на американските автопати и објави програма за помош од 8 милијарди долари за земјоделците погодени од високите цени на горивата. Трамп подоцна постигна контроверзен договор со рускиот претседател Владимир Путин за извоз на околу 6 милиони барели дизел од Москва на глобалниот пазар до ноември. Енергетските аналитичари оценија дека количините дизел во рускиот договор се мали во споредба со глобалната побарувачка и нема да имаат значајно влијание врз цените.