Вашингтон одобри продажба на 48 ловци F-35 на Саудиска Арабија вредна 24,3 милијарди долари

Администрацијата на американскиот претседател Доналд Трамп ја одобри потенцијалната продажба на речиси 50 борбени авиони F-35 на Саудиска Арабија, во пакет вреден 24,3 милијарди долари. Договорот, објавен во четвртокот, се смета за значителна поддршка за кралството во момент кога тоа се соочува со засилени напади од Хутите поддржани од Иран.

Пакетот опфаќа продажба на 48 авиони F-35 од производителот Lockheed Martin, најсовремениот борбен авион во светот, како и 49 мотори од Pratt & Whitney и други делови. Стејт департментот соопшти дека предложената продажба ќе ги поддржи надворешнополитичките и безбедносните цели на САД преку подобрување на безбедноста на голем сојузник кој не е членка на НАТО и кој претставува фактор за политичка стабилност и економски напредок во регионот на Заливот.

Објавата доаѓа во период кога Хутите неодамна ги засилија нападите врз цели во Саудиска Арабија и започнаа молскавична копнена офанзива со цел да воспостават контрола над Баб ел-Мандебскиот Проток, стратешки важно место за премин на нафта. Администрацијата наведе дека предложениот договор ќе помогне да се подобри способноста на Ријад да ги одврати сегашните и идните закани, но дека нема да ја промени воената рамнотежа во регионот, повикувајќи се на долгогодишната американска политика според која Израел мора да задржи воена предност пред потенцијалните ривали на Блискиот Исток.

Конгресот има 30 дена да го разгледа или да се обиде да го блокира договорот, а дел од законодавците веќе изразија загриженост. Претставникот Раџа Кришнамурти изјави дека САД не треба да продолжат со договорот во момент кога сопствената разузнавачка заедница предупредува дека тоа би можело да ја стави највредната американска воена технологија во дофат на Кинеската комунистичка партија. Тој додаде дека не смее да се продава најсовремениот борбен авион на било кое место каде што партијата би можела да дојде до технологијата внатре во него.

Конгресот претходно ги доведуваше во прашање договорите за оружје со Ријад по убиството на саудискиот новинар Џамал Кошоги во 2018 година, изразен критичар на кралството. Во мај минатата година Трамп ја пофали Саудиска Арабија и нејзините лидери откако Белата куќа објави дека кралството се обврзало да инвестира 600 милијарди долари во низа договори со САД. Меѓу тие договори беше и продажба на оружје вредна речиси 142 милијарди долари, за која Белата куќа тогаш соопшти дека ќе обезбеди најсовремена воена опрема и услуги од повеќе од десетина американски одбранбени компании. Трамп, кој има близок однос со саудискиот престолонаследник Мохамед бин Салман, го пречека престолонаследникот во Белата куќа во ноември.