Уставниот суд не отвори постапка по иницијативата на Левица за политичкото рекламирање — 23.9.2026

Уставниот суд на Македонија денеска не поведе постапка по иницијативата на партијата Левица со која беа оспорени одредби од Изборниот законик поврзани со платеното политичко рекламирање. Одлуката е донесена со мнозинство гласови, а Судот притоа се повика на тоа дека за ова прашање веќе било одлучувано во минатото.

Според изнесеното, судиите застанале на ставот дека станува збор за веќе пресудена работа и дека одлуката донесена пред три години, кога одредбите ги оспорил лидерот на Демократски сојуз, Павле Трајанов, треба да се примени и сега. Притоа е нагласено дека Собранието има право да донесе законски одредби какви што донело во Изборниот законик.

Еден од судиите имал поинаков став и издвоил мислење. „Судиите застанаа на ставот дека тоа е веќе пресудена работа и дека одлуката која е донесена пред три години, кога одредбите ги оспори лидерот на Демократски сојуз, Павле Трајанов, треба и сега да се донесе. Собранието има право да донесе законски одредби какви што донел во Изборниот законик. Јас имав поинаков став и издвоено мислење, бидејќи сметам дека тоа не е во ред“, изјави Костадиновски.

Од Левица, пак, тврдат дека фактичката состојба сега е различна од онаа за која Уставниот суд одлучувал претходно. Тие појаснуваат дека во 2025 година се создала ситуација во која парламентарна партија со сопствена пратеничка група, која не припаѓа на двете најголеми политички групации, останала без пристап до платено политичко рекламирање.

„Повикувањето на старата одлука како ‘пресудена работа’ не може да го избрише фактот дека денес пред Судот стоеше нова политичка и фактичка состојба“, наведуваат од Левица.

Во својата иницијатива партијата оспоруваше повеќе одредби од Изборниот законик и тврдеше дека начинот на распределба на медиумскиот простор и јавните средства за платено политичко рекламирање создава нееднаков третман меѓу политичките субјекти. Од Левица сметаат дека со ваквиот модел се доведува во прашање рамноправноста на политичките чинители во изборниот процес.

По денешната одлука, од партијата остро го критикуваа Уставниот суд, оценувајќи дека тој не ја исполнил својата улога како коректив на власта. Според нив, Судот со ваквиот став го одржува постојниот модел на распределба на политичкото рекламирање, наместо да отвори постапка и да ја испита неговата уставност.

Одлуката на Уставниот суд доаѓа во момент кога прашањето за платеното политичко рекламирање и пристапот до медиумскиот простор останува една од темите за кои политичките партии имаат различни гледишта. Левица инсистира дека распределбата на јавните средства и медиумскиот простор не смее да зависи од големината на парламентарната групација, туку дека треба да обезбеди еднакви услови за сите политички субјекти.

Со денешната одлука, Уставниот суд фактички не отвори расправа за суштината на оспорените одредби, туку се задржа на формалниот аргумент дека за истото прашање веќе постои одлука од минатото. Тоа значи дека Изборниот законик во делот што го уредува платеното политичко рекламирање останува непроменет, а Левица останува без правен механизам пред Уставниот суд за оспорување на постојниот модел.

Од партијата не најавија дополнителни правни чекори по оваа одлука, но повторија дека сметаат оти постојната состојба создава нееднаков третман меѓу политичките субјекти и дека прашањето останува отворено во јавниот и политичкиот простор.