Светскиот ден на руралните жени: Тие произведуваат половина од храната, но сè уште се борат за еднакви права

Меѓународниот ден на руралните жени, 15 октомври, годинава се одбележува под мотото „Руралните жени земјоделки се грижат за мајката природа“. Со ова мото се истакнува нивната важна улога во производството на храна, зачувувањето на биолошката разновидност и заштитата на природните ресурси, како и нивниот придонес во борбата против гладот и климатските промени.

Според податоците наведени во повод одбележувањето, жените се одговорни за приближно половина од светското производство на храна. Нивната работа не опфаќа само земјоделско производство, туку и зачувување на семињата, заштита на биолошката разновидност, управување со водните ресурси и обновување на деградираното земјиште. Со своето знаење и искуство, руралните жени придонесуваат за одржување на локалните заедници и за обезбедување на ресурсите од кои зависат идните генерации.

Одбележувањето на овој ден потсетува дека родовата еднаквост и економското зајакнување на жените се клучни за справување со екстремната сиромаштија, гладот и климатските промени. Сепак, и покрај нивниот значаен придонес, руралните жени и девојки и понатаму се соочуваат со поголем ризик од сиромаштија и со нееднаков пристап до економските можности.

Во споредба со мажите, руралните жени често имаат помали можности за поседување земјиште, добивање кредити, пристап до земјоделски материјали, пазари и профитабилни синџири за производство и продажба на храна. Дополнителен проблем претставуваат традиционалните општествени норми и структурните пречки што го ограничуваат нивното учество во донесувањето одлуки во семејствата и локалните заедници. Недостигот од еднаков пристап до образование, здравствена заштита, вода, санитарни услови и друга инфраструктура дополнително ја отежнува нивната положба.

Значителен дел од работата што ја вршат руралните жени останува неплатена или недоволно видлива. Освен земјоделските активности, тие често се одговорни и за грижата за семејството и домаќинството, што дополнително го зголемува нивниот работен товар. Тоа значи дека нивниот придонес кон економијата и кон заедницата често останува надвор од официјалните статистики и признанија.

Овие нееднаквости стануваат уште поизразени во услови на климатски промени. Сушите, поплавите, деградацијата на почвата и недостигот од вода директно влијаат врз земјоделското производство и егзистенцијата на руралните семејства, додека жените често располагаат со помалку финансиски средства и ресурси за приспособување кон новите услови. Токму затоа, како што се нагласува во пораката по повод годинешното мото, нивната улога во зачувувањето на природата и во обезбедувањето храна за светот не смее да остане маргинализирана.

Меѓународниот ден на руралните жени е можност да се потсетиме дека без еднаков пристап до ресурси, образование и одлучување, борбата против гладот и климатските промени не може да биде успешна. Руралните жени земјоделки се клучни чувари на природата и на локалното знаење, а нивното економско зајакнување е предуслов за одржлив развој на селата и на целиот синџир на производство на храна.