Странските фирми во Македонија вработуваат над 105.000 луѓе и создаваат 37 отсто од додадената вредност

Странските компании во Македонија претставуваат само 4,7 отсто од вкупниот број активни претпријатија, но нивното економско влијание е далеку поголемо од тој удел. Според податоците, овие фирми вработуваат повеќе од 105.000 лица и учествуваат со 37 отсто во вкупната бруто-додадена вредност што ја создаваат компаниите во земјата. Оваа разлика меѓу малиот број на фирми и нивниот голем придонес кон економијата ја потврдува нивната клучна улога во создавањето на вредноста и вработувањето.

Најголем дел од вработените во странските компании работат во преработувачката индустрија, трговијата и секторот за информации и комуникации. Токму овие дејности се покажуваат како главни столбови на странското вработување во земјата, бидејќи во нив се концентрирани најмногу работни места поврзани со странски капитал. Меѓу најголемите странски работодавачи се компаниите од автомобилската индустрија сместени во технолошко-индустриските развојни зони, каде што бројот на вработени во најголемите фабрики достигнува неколку илјади. Значаен број работници имаат и големите телекомуникациски и енергетски компании со странски капитал, што дополнително ја зајакнува нивната тежина на пазарот на трудот.

Платите во странските компании значително се разликуваат според дејноста и квалификациите на вработените. Највисоки примања имаат вработените во ИТ и аутсорсинг-секторот, додека кај производствените позиции платите се пониски. Оваа разлика ја одразува структурата на работните места и различната вредност што ја создаваат поединечните сектори, како и побарувачката за одредени вештини на пазарот.

И покрај забавувањето на дел од индустријата и намалените нарачки во автомобилскиот сектор, масовни отпуштања не се очекуваат. Компаниите почесто се одлучуваат за ограничување на новите вработувања, особено поради недостигот на работна сила. Тоа значи дека наместо да ги намалуваат постојните капацитети, фирмите повнимателно пристапуваат кон проширување на тимовите, соочувајќи се со предизвикот да најдат соодветни работници.

Најголем дел од странскиот капитал во Македонија доаѓа од европски земји. Меѓу најзначајните инвеститори според учеството во додадената вредност се Австрија, Холандија, Германија и Обединетото Кралство. Овие земји, според податоците, имаат најголемо влијание врз создавањето на вредноста преку своите компании регистрирани во Македонија, што ја потврдува насоченоста на домашната економија кон европските инвеститори.

Севкупно, податоците покажуваат дека странските компании, иако малубројни во однос на вкупната маса на активни претпријатија, имаат несразмерно големо значење за македонската економија. Со удел од само 4,7 отсто од фирмите тие успеваат да вработат над 105.000 лица и да создадат 37 отсто од бруто-додадената вредност, што ги прави еден од најважните двигатели на вработувањето и на економската активност во земјата.