Странскиот капитал со 82,1 отсто во банкарскиот сектор: капиталот порасна на 130,75 милијарди денари

Странскиот капитал учествувал со 82,1 отсто во вкупниот банкарски капитал на крајот од јуни 2026 година, покажуваат последните објавени показатели на Македонската банкарска асоцијација. Во споредба со истиот период минатата година, кога учеството изнесувало 80,47 отсто, станува збор за зголемување од 1,63 процентни поени. Овој податок ја потврдува доминантната странска сопственост во домашниот банкарски сектор и ја отвора прашањето како се менува капиталната структура на секторот во услови на растечка актива и нови корпоративни активности.

Истовремено со растот на учеството на странскиот капитал, вкупниот капитал и резервите на банкарскиот сектор се зголемиле од 114,95 милијарди денари на крајот од јуни 2025 година на 130,75 милијарди денари една година подоцна. Тоа претставува зголемување од приближно 15,8 милијарди денари, односно околу 13,7 отсто. Ваквиот раст покажува дека капиталната основа на банкарскиот сектор расте паралелно со неговата актива, што е важен показател за неговата способност да го покрива зголемениот обем на работење.

Високото учество на странскиот капитал е важна структурна карактеристика на домашното банкарство. Голем дел од банките работат како дел од меѓународни финансиски групации, што може да обезбеди пристап до експертиза, технологии и развиени системи за управување со ризици. Сепак, странската сопственост сама по себе не претставува гаранција за подобра финансиска успешност или пониски трошоци за клиентите. За таква проценка е потребно да се споредат профитабилноста, капиталната адекватност, квалитетот на кредитите и оперативната ефикасност на поединечните банки, наведуваат од анализата на секторот.

Од асоцијацијата потсетуваат дека промените во сопственичката структура можат да произлезат од докапитализации, трансакции со акции и други корпоративни активности. Поради тоа, зголемувањето на процентуалното учество на странскиот капитал не треба автоматски да се толкува како влез на нов странски инвеститор, туку како резултат на повеќе различни фактори кои делуваат истовремено.

Во октомври 2026 година на домашниот пазар се актуелни и капиталните активности на поединечни банки. Силк Роуд Банка неодамна реализираше нова емисија акции во вредност од приближно 3,57 милиони евра. Претходно беше објавена и намерата на австриската Штаермеркише Шпаркасе групација за преземање на УНИ Банка. Овие активности се различни по својата природа: докапитализацијата претставува зголемување на капиталот на постојна банка, додека преземањето се однесува на промена на контролата врз сопственоста и може да биде условено со регулаторни одобренија.

Од аспект на финансиската стабилност, најважно е дека банкарскиот сектор на крајот од јуни 2026 година имал зголемена капитална основа и високо учество на странски капитал, што според достапните показатели укажува на солидна структурна поставеност. Сепак, оценката за тоа дали ваквата структура носи конкретни придобивки за клиентите и за стопанството останува да се потврди преку споредба на клучните показатели за работењето на поединечните банки, како што се профитабилноста, капиталната адекватност, квалитетот на кредитното портфолио и оперативната ефикасност.

Следењето на капиталната структура на банкарскиот сектор е важно и поради тоа што таа директно влијае врз кредитната активност, врз стабилноста на депозитите и врз довербата на граѓаните и компаниите во финансискиот систем. Затоа секоја промена во сопственичката структура, било да станува збор за докапитализација или за преземање, претставува настан што бара внимание и од регулаторот и од јавноста.