Шпанија го одложи „Верифакту“ за 2028 година — повеќе време за малите фирми, но и поголема неизвесност

Шпанската влада го одложи стапувањето во сила на системот за електронско фактурирање „Верифакту“ (Verifactu) за 2027 година, а потоа и за 2028 година, со што првичниот план за негово воведување во 2026 година се поместува за една година. Според новиот календар, компаниите кои подлежат на данок на добивка ќе мора да се прилагодат од 2028 година, додека самовработените лица и малите и средни претпријатија ќе имаат рок до 1 јули истата година.

Системот предвидува издавање фактури преку сертифициран софтвер кој гарантира автентичност, интегритет и следливост на евиденцијата, како дел од борбата против даночната измама. Одложувањето им дава повеќе време на фирмите да ги прилагодат информатичките програми и внатрешните процеси, намалувајќи го непосредниот притисок врз милиони мали бизниси.

Сепак, различни гласови во секторот укажуваат дека одложувањето создало и конфузија поради нејаснотиите околу техничките барања и крајните рокови за примена. Овие сомнежи ги засилуваат и предупредувањата од организациите што ги претставуваат самовработените и од деловната заедница. Националната федерација на здруженија на самовработени работници (АТА) со недели бараше продолжување на рокот, наведувајќи тешкотии во прилагодувањето и недостаток на јасни информации. И покрај тоа, синдикатот што ги претставува техничарите во Министерството за финансии, Геста, смета дека продолжувањето е „клучна алатка“ која би можела да биде „корисна“ за милиони даночни обврзници.

И покрај одложувањето, „Верифакту“ останува структурна промена во шпанскиот даночен систем што ќе го зафати поголемиот дел од деловниот сектор. Правилата, промовирани од Даночната агенција, се дел од мерките за дигитализација на економијата и зајакнување на фискалната транспарентност, со можни санкции за непочитување откако ќе стапат во сила.

Според податоците на Евростат, само 58 отсто од малите и средни претпријатија во ЕУ достигнале основно ниво на дигитални услуги, што е далеку под целта од 90 отсто зацртана за 2030 година. Јазот е уште поголем во споредба со големите компании, каде нивото на дигитализација достигнува 91 отсто, што ги истакнува конкретните тешкотии со кои се соочуваат малите и средни претпријатија при прилагодувањето кон технолошката и регулаторната промена.

Во случајот на Шпанија, податоците покажуваат напредок, но и ограничувања во деловната дигитализација. Според анкета на Националниот институт за статистика (ИНЕ), 44,3 отсто од компаниите користат услуги за облак-пресметување, 21,1 отсто користат вештачка интелигенција, додека 84,5 отсто имаат веб-страница. Сепак, нивото на усвојување на понапредни технологии останува нерамномерно, особено кај малите компании. Различни официјални показатели ги сместуваат шпанските мали и средни претпријатија во средна позиција во ЕУ: околу 60 отсто достигнуваат основно ниво на дигитализација, што е во согласност со европскиот просек, но сè уште далеку од целите што Брисел ги постави за оваа деценија.