Рекордни 72 милиони фунти за Реформ: поголема моќ, но и поголем ризик

Британската партија Реформ доби донации од 72 милиони фунти, сума што е поголема од вкупната потрошувачка на сите големи партии на општите избори во 2024 година. Средствата доаѓаат од двајца милијардери — Бен Дело и Кристофер Харборн, кои партијата ги опишува како „израмнување на теренот“ со поголемите партии. Сепак, ваквата сума носи и значителен ризик.

За споредба, од околу 65 милиони фунти што ги потрошиле Лабуристичката партија, Конзервативците, Либералдемократите, Зелените и Реформ во 2024 година, помалку од една десетина отпаѓаат на партијата на Најџел Фараж. Изборниот фонд на Лабуристите бил повеќе од пет пати поголем. Новите донации доаѓаат во невообичаено време — избори има за речиси три години, иако Реформ е уверена дека Енди Барнам би можел да побара личен мандат уште во мај следната година.

Средствата даваат на Реформ огромен простор да ја прошири изборната машина. Со нив би можела да финансира вработување на нов член на персоналот во секоја британска изборна единица до изборите, иако влијанието е поголемо затоа што партиите ги насочуваат ресурсите кон многу помал број целни места.

Втората, веројатно поголема грижа за Реформ е обновениот фокус врз личните финансии на Фараж и сè погустиот сомнеж за нечесност околу него и партијата. Харборн претходно му дал 5 милиони фунти на Фараж, подарок што тој не го пријавил при влегувањето во парламентот и што парламентарниот надзорник го истражува како можна повреда на правилата за пратеници. Фараж го откри подарокот дури кога Гардијан го објави во април, што покрена истрага и дополнителен изборен натпревар, по што лидерот на Реформ ги прескокна редовните прес-конференции за да избегне непријатни прашања.

Ситуацијата се влоши во пресрет на годишната конференција на Реформ пред една недела, кога снимка на Channel 4 News наводно покажала високи функционери на партијата како се обидуваат да ги заобиколат изборните закони за странски донации, а Фараж наводно бил информиран. Партијата негира неправилности, но двајца клучни соработници на Фараж — Ден Џукс и Џејмс Ор — се суспендирани, а полицијата истражува. Оптимистите во Реформ би можеле да тврдат дека 72 милиони фунти можат да купат доволно рекламирање за да ја надминат секоја негативна покриеност, но под изборниот систем „прв поминува целта“ работите се посложени: партијата мора не само да ја мотивира својата база, туку и да не биде толку токсична за другите гласачи да не се обединат против неа.