Протестите на студентите ја зафатија Франција — Ле Пен ветува фискален пресврт

Масовни студентски протести се засилуваат низ цела Франција, при што насилните судири доведоа до палење, тешки повреди и илјадници апсења. Немирите избувнаа кон крајот на минатиот месец во Париз и се проширија во национално движење во кое студентите блокираа училишта и излегоа на улиците изразувајќи незадоволство од недостигот на наставници, долгите денови и дотраените училишни згради. Стотици училишта останаа затворени низ земјата додека протестите продолжуваат.

Министерот за образование Едуар Жефреј изјави во понеделникот навечер дека 190 студенти се повредени во протестите, а 15-годишно момче според извештаите ја загубило раката во судири со полицијата во северниот град Ланс. Министерството за правда соопшти во понеделникот дека 5.060 лица се уапсени откако почнаа протестите, од кои 87 отсто се малолетни. Иако Жефреј минатата недела во интервју рече дека движењето е „легитимно на почетокот“, Министерството за внатрешни работи оцени дека немирите „веќе немаат ништо заедничко со легитимното изразување на барањата на средношколците“. Студентското тело L'Union Étudiante соопшти дека протестите ќе продолжат на различни локации низ Франција во вторник.

Француската влада има мал фискален простор за издвојување средства за образование. Администрацијата на премиерот Себастјен Лекорну е пред почеток на тешки буџетски преговори во услови на поделби и економска нестабилност. Министерот за финансии Ролан Лекир им изјави на новинарите во четвртокот дека буџетот за 2027 година цели кон фискално прилагодување вредно 54 милијарди евра (60,7 милијарди долари). Намалувањата делумно се планирани преку замрзнување на платите на јавните службеници, како наставниците. Претходните буџетски ќор-сокаци соборија француски влади во последните години. Пратениците имаат 70 дена да го дебатираат и изменат буџетскиот предлог што владата на Лекорну го поднесе во четвртокот.

Политичката нестабилност поврзана со поделбите околу трошењето и буџетските намалувања изврши притисок врз француските државни обврзници, познати како OAT, кои годинава беа оптоварени и од глобалната распродажба на долг и загриженоста за финансиите на земјата. Референтниот француски принос за 10 години порасна 129 базични поени годинава, според податоците на LSEG. Еврото исто така е под притисок, откако во понеделникот падна на најниско ниво во 17 месеци во однос на американскиот долар.

Се очекува дополнителна политичка нестабилност кога Франција ќе ги одржи претседателските избори на пролет. Крајнодесничарската кандидатка Марин Ле Пен, која во анкетите е проектирана како фаворит, во говорот во вторникот рече дека „ако францускиот народ не избере политички прекин со статус кво, Франција се движи кон де факто неисплаќање“. Таа наведе дека нејзините политики би го спуштиле вкупниот дефицит под прагот од 3 отсто во рок од 18 месеци и би значеле 140 милијарди евра заштеди до 2032 година.

„Овој радикален напор е намерен чекор да се испрати јасен сигнал дека лизгањето на јавните финансии е завршено и дека пазарите повторно можат да ја гледаат Франција како сигурен партнер“, рече таа.