Поповски: Потребен е втор ребаланс, а тоа не е добра слика за економијата

Економските податоци, како и сите статистички податоци, се различни и често можат да дадат спротивставени слики за состојбата на економијата, оценува економскиот експерт Поповски, кој предупредува дека е потребен втор ребаланс на буџетот, што според него не е добра слика за македонската економија. Тој објаснува дека еден податок може да говори едно, а друг сосема друго, и дека сè зависи од тоа кои податоци ќе се изберат за да се направи слика за економијата.

Според Поповски, треба да се знае дека има раст на номиналните и на реалните плати, како и раст на номиналните и на реалните пензии. Истовремено, присутна е соодветна инфлација која не е еден или два, туку три или четири проценти. Сето тоа, како што објаснува тој, создава поголеми доходи кај населението, дел инфлациски, дел реални, и тоа ги покачува нагоре депозитите и го покачува кредитирањето. Податокот за раст на бруто-домашниот производ од 3 до 3,5 отсто го оценува како охрабрувачки.

Но, Поповски истовремено посочува дека има и загрижувачки податоци. Инфлацијата, според него, уште треба да се скротува, а загрозена е од однесувањето на фискалната власт која и понатаму експанзионистички се движи, и токму од тука произлегува растот на бруто-домашниот производ. Тој уверува дека ако во моментот не е потрезвено поставена монетарната политика и ако се потпреме само на владината политика, инфлацијата ќе оди многу нагоре, затоа што владата форсира дефицити на буџетот и на фондовите.

Како поткрепа за својата оценка, Поповски наведува дека дефицитот во 2024 година изнесувал 4,3 отсто, во 2025 година 4 отсто од бруто-домашниот производ, а сега сме некаде околу 3,1 или 2 отсто за шест месеци, што значи дека до крајот на годината, како што се проекциите, сигурно ќе надмине 4 отсто. Тоа за Македонија, смета тој, се високи дефицити кои создаваат потрошувачка кај населението, па и кај фирмите. Потрошувачката ги билда цените, а цените, кога ќе се пондерира тоа што е во инфлациската кошница, ја даваат инфлацијата.

Поповски потсетува дека инфлацијата зависи и од увозни компоненти. Во овој момент, како што објаснува, ние немаме сопствени течни горива, туку ги увезуваме, што создава дефицит и во платниот биланс. Оваа година дефицитот на тековната сметка е малку загрижувачки. Нивото на странските инвестиции е само 1 отсто во првите шест месеци од бруто-домашниот производ, што го оценува како ужасно ниско, околу 180-тина милиони. Ако од нив ги одземеме реинвестираните од странските инвестиции во Македонија, тогаш, според него, станува многу мал влез на странските инвестиции.

Тој забележува дека владата секогаш, од 1990-та година до денеска, настапува со бомбастични изјави дека ќе се донесат странски инвестиции, но резултатите се скромни. Со странските инвестиции, вели Поповски, тој е секогаш склон многу внимателно да ги гледа. Како илустрација наведува дека завчера на берзата едно акционерско друштво во странска сопственост, грчка компанија во Македонија која купи пред триесетина години голема фабрика во Македонија, од социјализмот, објави дека има 840 милиони добивка.

Севкупно, оценката на Поповски е дека вториот ребаланс е нужен, но дека тоа не е добра слика за економијата. Тој ја нагласува потребата од потрезвена монетарна политика која ќе стои наспроти експанзионистичката фискална политика, за да не излезе инфлацијата целосно надвор од контрола. Според него, растот на платите и на пензиите и растот на бруто-домашниот производ се позитивни сигнали, но високите дефицити, нискиот влез на странски инвестиции и дефицитот на тековната сметка остануваат сериозни ризици за стабилноста на македонската економија.