Петковски: Од експертска влада со академици до авторитарно управување и навреди кон граѓаните

Поранешниот претседател на Собранието Тито Петковски упати остра критика до денешната македонска политичка сцена, оценувајќи дека земјата доживува драматичен кадровски и интелектуален пад, каде што сериозните државнички капацитети се заменети со партиски импровизации, авторитарно управување и понижувачка реторика кон граѓаните. Во интервју за Телевизија 24, Петковски направи паралела меѓу почетоците на независноста и денешната состојба, потсетувајќи на составот на првата експертска влада од 1991 година.

Според Петковски, во првата македонска влада речиси 40 отсто од министрите биле академици, членови на МАНУ и експерти со докажан општествен интегритет, како Цветан Грозданов и Блаже Ристовски. Тој нагласи дека денешните министри во владите се сосема случајни луѓе без никаков професионален или политички бекграунд, оценувајќи дека веќе нема градење и профилирање на политички кадар. Наместо напредок, според него, сведоци сме на ретрограден процес и целосна интелектуална инфериорност.

Поранешниот собраниски спикер се осврна и на актуелниот начин на комуникација на власта, остро критикувајќи ги погрдните етикетирања на политичките неистомисленици. Тој оцени дека е недозволиво премиер на една држава да излегува во јавност и своите сограѓани или опоненти што не го поддржуваат да ги нарекува „општествено дно“ или „глодари“. Петковски потсети дека и самиот спаѓа во групата што не ја поддржува оваа власт, но нагласи дека премиерот е премиер на сите и мора да има елементарна култура. Ваквото однесување, според него, е резултат на преголема власт, неограничена ароганција и самобендисаност без каква било институционална контрола.

Според Петковски, во земјата е воспоставен авторитарен модел каде премиерот делува како министер, градоначалник, директор на претпријатие и портпарол, додека министрите воопшто не смеат да се појават во јавноста и да заземат став. Тој смета дека ваквата концентрација на власт и отсутноста на институционална контрола одат рака под рака со начинот на кој власта комуницира со јавноста и со политичките неистомисленици.

Како еден од главните генератори на ваквата кадровска криза, поранешниот собраниски спикер го посочи уривањето на образовниот систем преку партиските универзитети. Тој потсети дека Македонија отвори шест универзитети, од кои речиси секоја политичка партија си направи свој за да штанца дипломи и да профилира свои кадри за функции. Петковски нагласи дека државата нема доволно професорски авторитети за еден квалитетен универзитет, а не за шест, предупредувајќи дека тие полуписмени и недоучени кадри утре треба да нѐ лечат, да оперираат, да проектираат згради и да воспитуваат генерации.

Критиката на Петковски доаѓа во момент кога темата за квалитетот на политичкиот кадар и за партиските влијанија врз високото образование останува едно од најчесто отвораните прашања во јавниот простор. Поранешниот претседател на Собранието со своето интервју всушност повлекува линија меѓу периодот кога државата се градела врз експертски авторитети и денешната состојба во која, според него, партиските интереси ги замениле професионалноста и општествениот интегритет. Неговата оценка дека министрите не смеат да се појават во јавноста и да заземат став дополнително ја нагласува сликата за централизирана власт во која одлуките се носат на едно место, а одговорноста се губи.

Петковски истовремено предупредува дека последиците од ваквиот пристап не остануваат само во политиката, туку се пренесуваат и во секојдневниот живот на граѓаните, преку здравството, образованието и инфраструктурата. Според него, кога кадрите се избираат по партиска линија наместо по стручност, тогаш целиот систем губи кредибилитет, а граѓаните го плаќаат тој трошок. Затоа тој инсистира дека враќањето кон експертски и одговорен кадар е предуслов за секој сериозен напредок на државата.