ММФ: Инвестициите во вештачка интелигенција го ублажуваат енергетскиот шок, глобалниот раст годинава 3,1 отсто

Меѓународниот монетарен фонд ја зголеми прогнозата за глобалниот економски раст во 2026 година на 3,1 отсто, откако инвестицискиот бум поттикнат од вештачката интелигенција помогна да се неутрализира дел од ударот од растечките енергетски трошоци. Новата проекција е повисока од 3 отсто колку што Фондот предвидуваше во јули, но сепак послаба од минатогодишната стапка од 3,5 отсто. За 2027 година, ММФ ја задржа прогнозата непроменета на 3,4 отсто.

Инфлацијата годинава се очекува да достигне 4,7 отсто, поттикната од повисоките енергетски трошоци и од инвестицискиот бум во вештачката интелигенција, а потоа да се намали на 4,1 отсто во 2027 година. Фондот сега проценува дека Ормускиот теснец ќе биде повторно отворен во март следната година, а условите целосно ќе се вратат на предвоената состојба до октомври 2027 година. Извозот на сурова нафта од Заливот во септември достигна во просек 88 отсто од предвоените нивоа, бидејќи сообраќајот се засили.

Извештајот беше објавен на годишните состаноци на ММФ и Светската банка во Бангкок, каде министрите за финансии и гувернерите на централните банки од 191 земја-членка разговараат за геополитичките тензии, растечкиот јавен долг и вештачката интелигенција. Според Фондот, инвестициите поврзани со вештачка интелигенција дале на глобалната економија „импулс на побарувачка“, кој помогнал активноста во првата половина од годината да се задржи подобро од очекуваното, и покрај војната на Блискиот Исток и трговските тензии. Финансиските пазари исто така останаа претежно смирени, што, како што наведува Фондот, делумно може да одразува „ексуберantност поврзана со вештачката интелигенција“.

Засега, „користењето на резервите и прилагодливоста им помогнаа на економиите да ги пребродат негативните шокови“, соопшти ММФ, наведувајќи мерки како диверзификација на изворите на гориво и користење на стратешките резерви, кои ја задржаа енергетската турбуленција предизвикана од војната на Блискиот Исток. Но, таа заштита „брзо се намалува“ на краток рок. Глобалните нафтени резерви се трошат со околу 2,7 милиона барели дневно, приближувајќи се до нивоа што можат да предизвикаат остри ценовни движења, а енергетските ограничувања можат да го забават моментумот предводен од вештачката интелигенција. На тоа се надоврзува и растечката загриженост за фискалната состојба на владите.

Растот станува сè понееднаков. Триесет и две економии сега учествуваат со 95 отсто од глобалниот раст, наспроти 54 во април. Земјите со ограничена изложеност на воениот шок во снабдувањето и оние што ја задоволуваат побарувачката предводена од вештачката интелигенција се држат или зајакнуваат.

Иако вештачката интелигенција ја поткрепи отпорноста, инвестицискиот бум исто така додава на инфлациските притисоци и финансиската кревкост, соопшти ММФ. Станува збор за „голем шок на побарувачката натоварен на почетокот“, при што масивни инвестиции се слеваат во сектори како полупроводниците, дата-центрите и производството на енергија, пред да се материјализираат пошироките продуктивни придобивки.