Минималната плата бара јасна методологија, а не постојано надмудрување меѓу работници, работодавачи и држава
Автор: Редакција на FinPortal.mk ·
Прашањето за платите, продуктивноста и работничките права повторно е во центарот на јавната дебата во Македонија. Растот на трошоците за живот, разликите меѓу јавниот и приватниот сектор и постојаните барања за зголемување на минималната плата отвораат суштинско прашање: колку навистина го вреднуваме трудот и според кои правила ја распределуваме создадената вредност. Ова го оценува Мирослав Трлин, дипломиран економист во пензија, во анализата посветена на положбата на работникот меѓу платата, продуктивноста и нерамноправноста. Според Трлин, денешниот работник се соочува со ниски примања, несигурност и намалена куповна моќ. Истовремено, во приватниот сектор зголемувањето на платите често се условува со растот на продуктивноста. Тоа има економска основа, но продуктивноста не зависи само од работникот, туку и од технологијата, организацијата, управувањето и пазарните услови. Затоа, ако се бара поголем учинок од работникот, мора да се создадат и услови за негово постигнување, нагласува тој. Повисоката продуктивност треба да овозможи и повисоки плати, а подобро платениот работник да биде мотивиран да придонесува за развојот на компанијата. Разликите меѓу јавниот и приватниот сектор дополнително го засилуваат чувството на нерамноправност. Додека во јавниот сектор се договараат зголемувања на платите, многу работници во приватниот сектор едвај ги покриваат основните животни трошоци. Двата сектора имаат различни функции, но растот на платите мора да ги зема предвид и економските можности, продуктивноста и одржливоста на јавните финансии, оценува економистот. Вистинската рамноправност, според него, не значи сите да имаат исти плати, туку трудот да се вреднува според јасни критериуми, а секој работник да има можност за достоинствен живот. Токму тука доаѓаме до минималната плата. Цените растат, потребите се менуваат, а платата што вчера била доволна денес може да не ги покрива ниту основните трошоци. Но, како што се прашува Трлин, можеби вистинското прашање не е само колкава т