Мицкоски: УЈП може да направи ветинг уште сега, не мора да се чека закон

Премиерот Христијан Мицкоски изјави дека не е против донесување закон за ветинг на политичарите, како што бара опозициската СДСМ, но смета дека Управата за јавни приходи и во моментов располага со сите потребни алатки за да изврши проверки на имотот и начинот на стекнување на средствата на функционерите. Според него, нема потреба да се чека усвојување на нов законски текст за да започне процесот.

Мицкоски денес одговараше на новинарски прашања по свеченото пуштање во употреба на две нови занимални за деца од предшколска возраст во Шуто Оризари, каде што беше присутен во својство на премиер. На прашањето за барањето на опозицијата за закон за ветинг, тој рече дека никој не го спори предлогот, но дека институциите веќе имаат механизми за проверка.

„Нека има предлог-закон, никој не го спори тоа. Но и сега може Управата за јавни приходи да направи ветинг, да провери. Ги има сите алатки да провери како се стекнуваме со златни визи во егзотични дестинации како Дубаи, колкав влог треба за да се стекнете со таква виза, како се ужива на скапи јахти на егејското крајбрежје и така натаму“, рече Мицкоски.

Премиерот наведе и други примери за кои смета дека УЈП може веднаш да ги провери, меѓу кои и какви автомобили возат политичарите, особено кога тие возила се сопственост на фирми кои добивале тендери за јаглен, како и начинот на кој средствата се уплаќани на фирми во Бугарија. Според него, тоа се само дел од случаите што може да бидат предмет на проверка.

„Мислам, јас можам да редам, еве нека биде ова еден сам почеток на тој процес на ветинг. Тоа може УЈП и веднаш сега да го направи, нема потреба да чека. Дури може и на полиграф да се отиде, па таму секој од политичарите да каже колку крадел, како крадел, од оние од опозицијата, се разбира“, изјави Мицкоски.

Изјавата на премиерот доаѓа откако опозициската СДСМ најави предлог-закон за ветинг на сегашните и на сите поранешни функционери, како дел од нивниот мастер план за Македонија, со кој, како што велат, ќе ја враќаат довербата на граѓаните, но и на членството на партијата. Во основата на тој предлог е проверка на потеклото на имотот на функционерите, која би се извршила со странски експерти.

СДСМ најавува дека ќе предложи нивните функционери да бидат првите што ќе бидат предмет на ваква проверка, со што сакаат да покажат подготвеност за транспарентност и одговорност пред јавноста. Опозицијата смета дека ветингот е неопходен чекор за враќање на довербата во институциите и за расчистување на сомнежите за нелегално стекнат имот.

Од друга страна, премиерот Мицкоски не ја отфрли можноста за законско решение, но инсистираше дека постоечките капацитети на Управата за јавни приходи овозможуваат проверките да почнат веднаш, без оглед на тоа дали ќе биде усвоен посебен закон. Тој потенцираше дека ветингот може да опфати проверка на начинот на стекнување на имот, на банкарските трансакции и на поврзаноста меѓу политичарите и фирмите што добиваат државни тендери.

Според изјавата на премиерот, процесот на проверка би можел да вклучи и употреба на полиграф, што претставува невообичаен предлог во македонскиот политички контекст. Мицкоски рече дека на полиграф секој политичар би можел да каже колку и како крадел, при што јасно посочи дека тоа се однесува на „оние од опозицијата“.

Темата за ветинг на функционерите е дел од пошироката расправа за борбата против корупцијата и за транспарентноста на политичките елити, која во изминатиот период доби на интензитет во јавниот простор. Предлогот на СДСМ и одговорот на премиерот покажуваат дека двете страни различно гледаат на начинот и на брзината со која треба да се спроведе проверката на имотот на политичарите.

Додека опозицијата инсистира на законска рамка и вклучување на странски експерти, премиерот смета дека административните капацитети на УЈП се доволни за почеток на процесот. Како ќе се развива оваа иницијатива и дали ќе биде усвоен посебен закон за ветинг, останува да се види во наредниот период, но јасно е дека темата ќе биде една од централните во политичката агенда.