Мицкоски од САД бара инвеститори за хидроцентралите Чебрен и Галиште

Премиерот Христијан Мицкоски, за време на неговиот престој во Соединетите Американски Држави, води разговори со потенцијални инвеститори за изградба на хидроенергетските капацитети Чебрен и Галиште. Според неговите изјави, фокусот на средбите е токму на обезбедување средства и партнери за овие два големи енергетски проекти, кои се од клучно значење за енергетската иднина на земјата.

Мицкоски во интервјуто објаснува дека разговорите во Америка опфаќаат и теми поврзани со изградбата на дата центри, што е процес кој, како што вели, е неповратен. Тој потврдува дека во САД имал разговори и на оваа тема, нагласувајќи дека прашањето е како да се канализира целиот тој потенцијал кон конкретни проекти. Според него, токму енергетската инфраструктура е основата врз која треба да се развиваат современите технологии и капацитети за вештачка интелигенција.

Во однос на пошироката енергетска слика, Мицкоски потсетува дека капацитетот на гасоводот на Јужниот Поток е некаде околу три милијарди метри кубни, а доколку се зголеми притисокот може да достигне и до шест милијарди метри кубни. Она што го прави овој гасовод специфичен е тоа што е двонасочен. Досега, како што објаснува тој, државата имала само еден еднонасочен влез – Жидилово – со капацитет од некаде околу 800 милиони метри кубни, или милијарда и 200 милиони со зголемен притисок.

„Што значи дека капацитетот на гас кој што би можеле утре да го користиме во Македонија со изградбата на овој гасовод е драматично зголемен, но за да бидеме на рутата на транзит, што е практично и наша цел и амбиција, ние мораме да го завршиме и северниот интерконектор со кој ќе се поврземе со соседна Србија. И тој ќе биде двосмерен, така што кога ќе ги завршиме овие два проекта, што јас очекувам да биде на крајот на 2028 година, геостратешката положба на земјата ќе биде сосема поинаква“, вели Мицкоски во интервјуто.

Тој додава дека во овој момент државата конзумира околу половина милијарда метри кубни годишно, што значи дека со новите капацитети ќе има 12 пати зголемен капацитет за инвестиции, за гасни централи кои што би произведувале електрична енергија, која што потоа би се користела во податочни дата центри, а од нив би се црпеле можности за вештачка интелигенција. „Тоа е еден сериозен и озбилен план за развој на државата и каде би требала да се движи Македонија во иднина“, нагласува премиерот.

Мицкоски посочува и дека тесно грло се високонапонските мрежи на пренос на електрична енергија, но додава дека како земја сме одлично поврзани со нашиот северен и јужен сосед со далноводи на 400 киловолтно напонско ниво. Одлично сме поврзани и со нашиот источен сосед, преку еден 400 киловолтен далновод и два паралелни 110 киловолтни далноводи, а сега се гради и проектот со кој што ќе се поврземе со нашиот западен сосед, повторно со 400 киловолтен далновод.

„Со тоа ќе бидеме буквално енергетска крстосница кога станува збор за преносот на висок напон на електрична енергија. Сите овие проекти се критична инфраструктура. Сите овие проекти ја зголемуваат отпорноста во регионот, безбедноста и се многу значајни за источното крило на НАТО. Ние како држава можеме да ја искористиме нашата сега веќе посилна геостратешка положба и од сето ова да извлечеме корист за граѓаните, и економски побргу да се развиваме. Тоа е суштината и тоа е приоритетот на оваа Влада“, вели Мицкоски.

Според изнесеното, барањето инвеститори за Чебрен и Галиште е дел од пошироката стратегија на Владата за енергетска независност и позиционирање на земјата како значаен фактор во преносот на енергија во регионот. Разговорите во САД, како што пренесува премиерот, опфаќаат и поврзување на енергетските капацитети со современите технологии, што според него е предуслов за долгорочен економски раст и стабилност.