Македонските домаќинства најмногу пари трошат на храна — лебот и компирот остануваат основа на трпезата

Просечното македонско домаќинство годишно јаде околу 172 килограми леб и 64 килограми компир, покажуваат податоците од „Статистичкиот годишник 2025“ на Државниот завод за статистика, кои се однесуваат на потрошувачката во 2024 година. Овие бројки откриваат колку основните прехранбени производи се длабоко вкоренети во секојдневната исхрана на македонските семејства и колку лебот и компирот остануваат незаменлив дел од домашната трпеза.

Според истите податоци, македонските домаќинства годишно издвојуваат околу 159.750 денари за храна и безалкохолни пијалаци, што на месечно ниво изнесува приближно 13.300 денари. Оваа категорија учествува со околу 50,8 отсто во евидентираната структура на семејната потрошувачка, што значи дека храната не е само најголемиот трошок во домашниот буџет, туку и ставка што значително ги ограничува можностите за други семејни расходи.

Кога станува збор за структурата на прехранбената кошница, најмногу пари домаќинствата издвојуваат за месо и месни производи. Просечното домаќинство годишно троши околу 38.397 денари за оваа намена, односно приближно 3.200 денари месечно. На второто место се млекото, млечните производи и јајцата, за кои годишно се издвојуваат 30.411 денари. Потоа следуваат житните производи, меѓу кои лебот, брашното, оризот и тестенините, со 25.079 денари годишно, додека трошоците за зеленчук достигнуваат 21.373 денари.

Токму во категоријата на житни производи се вклопува и податокот за 172 килограми леб што просечното домаќинство го консумира во текот на една година. Лебот, како основна намирница на секоја македонска трпеза, останува производ по кој домаќинствата не штедат, дури и кога буџетот е ограничен. Од друга страна, компирот, со 64 килограми годишна потрошувачка по домаќинство, ја потврдува својата улога како еден од најпристапните и најзастапените производи во секојдневната исхрана.

Податоците покажуваат дека основните животни потреби и натаму имаат доминантно место во потрошувачката на македонските семејства. Најголемиот дел од парите во домаќинствата завршува на трпезата, додека за образование, култура, рекреација и други активности останува значително помал простор во семејниот буџет. Ваквата распределба отвора прашање колку средства им остануваат на граѓаните за потреби надвор од секојдневното преживување.

Споредбата меѓу поединечните категории на потрошувачка јасно покажува колку храната доминира во домашните финансии. Кога повеќе од половината од евидентираната потрошувачка оди за храна и безалкохолни пијалаци, просторот за заштеда, инвестиции или за подобрување на квалитетот на животот во други области останува тесен. Тоа е слика што не се менува од година во година и која укажува на постојаната зависност на семејниот буџет од основните трошоци за исхрана.

Податоците од „Статистичкиот годишник 2025“ на Државниот завод за статистика претставуваат официјален преглед на потрошувачката на домаќинствата и служат како основа за следење на животниот стандард и навиките на граѓаните. Бројките за лебот и компирот, иако навидум едноставни, откриваат поширока слика за тоа како изгледа секојдневието на просечното македонско семејство и кои производи остануваат темел на неговата исхрана.