Македонија ја чува европската граница, но вратата кон ЕУ останува затворена
FinPortal.mk · 15.9.2026 г.
Европската комисија во октомври ќе предложи измени на правилата со кои се уредува работата на Фронтекс, европската агенција за гранична и крајбрежна стража. Според плановите, агенцијата би добила значително пошироки овластувања, посилен мандат за соработка со земји кои не се членки на Европската Унија, поголема улога во операциите за враќање на мигранти, како и проширени надлежности во борбата против прекуграничниот криминал и хибридните закани. Една од најaмбициозните замисли што се најавуваат е тројно зголемување на постојаниот корпус на агенцијата, од сегашните нивоа кон околу 30.000 службеници. Тоа јасно покажува дека за Брисел контролата на надворешните граници станува една од клучните европски политики и дека таа политика добива сè поголемо финансиско и кадровско значење. Во таквата европска безбедносна архитектура Македонија веќе има свое место. Фронтекс е распореден во земјата, а македонските институции соработуваат со европската агенција во управувањето со миграциските текови и во заштитата на границата на западнобалканската миграциска рута. Со други зборови, земјава не е само набљудувач на европската гранична политика, туку активен учесник во неа. Оттука произлегува она што се опишува како необичен европски парадокс. Македонија сè повеќе учествува во системот со кој Европа ги штити своите граници, но сè уште не е дел од Европската Унија. Уште повеќе, земјата е блокирана на својот европски пат од, како што се оценува, непринципиелни билатерални условувања. Во ваква поставеност на работите неизбежно се наметнува прашањето зошто земјава не е во завршна фаза од пристапниот процес за членство во Унијата, ако веќе е доволно доверлива заедно со европските институции да ја чува европската граница. Одговорот што се наметнува е дека европската граница може да се поместува кон Западниот Балкан многу побрзо отколку што напредува Европската Унија кон регионот. Тоа отвора и поширока дилема: дали регионот постепено станува европска безбедносна зона, без притоа да стане с