Македонија бара специјалисти за автопатите на „Бехтел и Енка“ — платите се попримамливи, но кадрите недостасуваат

Државата со попримамливи плати се соочува со сериозен недостиг од специјализирани кадри за изградбата на автопатите што ги реализира компанијата „Бехтел и Енка“. Според информациите, недостигот е најизразен кај стручните профили кои се неопходни за инфраструктурните проекти од голем обем, како што се машински инженери, геодети, градежни техничари и оператори на тешка механизација.
Изградбата на автопатите во Македонија, која ја спроведува меѓународниот конзорциум „Бехтел и Енка“, претставува еден од најголемите инфраструктурни потфати во земјата во последните децении. Проектот опфаќа изградба на нови автопатски делници кои треба да ја поврзат земјата со регионалните коридори, но неговата реализација зависи директно од достапноста на квалификувана работна сила. Токму тука се појавува проблемот — иако платите во градежниот сектор бележат раст и стануваат попримамливи во споредба со претходните години, бројот на специјализирани кадри кои можат да одговорат на барањата на ваквите проекти останува ограничен.
Според достапните информации, државата се обидува да го реши овој проблем преку различни мерки, но недостигот од специјалисти е структурен и не може да се надмине преку ноќ. Градежниот сектор во Македонија со години се соочува со одлив на кадри кон странство, каде што условите за работа и платите се значително подобри. Овој тренд дополнително ја влошува состојбата со домашниот пазар на трудот, особено кога станува збор за висококвалификувани профили чија обука бара време и ресурси.
Компанијата „Бехтел и Енка“ е меѓународен конзорциум со седиште во САД и Турција, кој има искуство во реализација на големи инфраструктурни проекти ширум светот. Нејзиното ангажирање во Македонија претставува значаен чекор кон модернизација на патната мрежа, но исто така отвора прашања за тоа дали земјата располага со доволно стручен кадар за да ги поддржи ваквите ambiciozni проекти. Покрај инженерите и техничарите, недостигот се однесува и на оператори на специфична градежна механизација, како и на стручњаци за контрола на квалитет и безбедност при работа.
Платите во градежништвото во Македонија во последните години бележат пораст, што го прави секторот попривлечен за нови вработувања. Сепак, според информациите, дури и со повисоките примања, компаниите тешко наоѓаат соодветни кандидати за специјализираните позиции. Ова укажува на тоа дека проблемот не е само финансиски — туку и образовен и демографски. Системот на стручно образование и обука не произведува доволно кадри со вештини што одговараат на потребите на современата градежна индустрија.
Од друга страна, реализацијата на автопатските проекти е од клучно значење за економската инфраструктура на земјата. Подобрената патна мрежа значи побрз транспорт на стоки и луѓе, што директно влијае врз конкурентноста на економијата и врз привлекувањето на странски инвестиции. Затоа, недостигот од специјализирани кадри не е само проблем на една компанија или еден сектор — тој е прашање од национален интерес.
Во контекст на овие предизвици, државата со попримамливи плати се наоѓа во ситуација кога мора да најде начин да ги задржи и привлече стручните кадри. Ова вклучува и соработка со образовните институции, програми за преквалификација и обука, како и мерки за подобрување на условите за работа во градежниот сектор. Без вакви мерки, ризикот од задоцнување или поскапување на инфраструктурните проекти станува реален.
Севкупно, случајот со автопатите што ги гради „Бехтел и Енка“ ја отсликува пошироката состојба на пазарот на трудот во Македонија — земја која се обидува да ги зголеми платите и да ги направи работните места попривлечни, но се соочува со структурни ограничувања во достапноста на специјализирани вештини. Решението бара долгорочна стратегија која ќе ги поврзе образованието, пазарот на трудот и потребите на реалната економија.