Колку години работа се потребни за стан во Скопје: просечната плата и реалните цени откриваат сè

Скопје се соочува со една од најтешките равенки за своите жители: колку време е потребно за да се заработи сопствен дом? Според најновите податоци од Регистарот на цени и закупнини на Катастарот, обработени од специјализираниот портал „Квадрат“, просечната реализирана цена на квадратен метар во главниот град во вториот квартал од 2026 година изнесува околу 1.449 евра. Оваа бројка се однесува на вистински склучени купопродажби, а не на почетните барања на продавачите.

Кога станува збор за стан од 70 квадратни метри, според овој просек, неговата цена би изнесувала околу 101.430 евра. Меѓутоа, сликата станува уште понеповолна кога ќе се погледнат огласите. Просечната барана цена во Скопје во септември достигнува околу 2.158 евра за квадратен метар. По таа цена, дури и стан од 60 квадрати би чинел околу 129.500 евра. Иако бараната и конечната продажна цена не се исти, токму со тие бројки прво се соочува секој граѓанин кој денес бара сопствен дом.

На другата страна од равенката е платата. Просечната нето-плата во земјава изнесува околу 48.500 денари, односно нешто под 800 евра месечно. Цената на стан од 100.000 евра е еднаква на околу 10,4 целосни годишни просечни плати. Сепак, таквата пресметка постои само на хартија, бидејќи претпоставува дека човек повеќе од десет години не троши ништо за живот — без храна, сметки, облека, превоз, одмор или какви било други трошоци.

Доколку од плата од 800 евра може да се заштедат 20 проценти, односно 160 евра месечно, математиката драстично се менува. Во тој случај, за стан од 100.000 евра би биле потребни многу повеќе од десет години, бидејќи годишната заштеда би изнесувала само 1.920 евра. Тоа значи дека самото штедење, без дополнителни приходи, би траело децении.

Проблемот не е само во високите цени, туку и во односот помеѓу платите и пазарот на недвижности. Додека просечната реализирана цена во Скопје изнесува 1.449 евра за квадратен метар, бараните цени во огласите се значително повисоки, што дополнително го отежнува патот до сопствен дом за просечниот граѓанин.

Оваа пресметка покажува дека патот до сопствен стан во Скопје не е прашање на неколку години трпение, туку на децении посветено штедење и одрекување. За многумина, прашањето повеќе не е „кога“ ќе купат стан, туку дали тоа воопшто е возможно со тековните приходи и цени на пазарот.