Канада предлага „сојуз на иднината“ со Европа и Британија

Канадскиот министер за финансии Франсоа-Филип Шампан изјави дека Обединетото Кралство треба да се „здружи“ со предложениот економски сојуз меѓу Канада и Европа. Во разговор за BBC, тој оцени дека станува збор за суштинско прашање — изградба на „сојуз на иднината“.

„Светот се промени. Америка се промени. Затоа и ние мораме да се промениме“, изјави Шампан. Тој даде и отворена оценка за трговската војна меѓу Канада и САД, откако минатиот месец пропадна договорот, наведувајќи дека земјата „застана во одбрана на нашите индустрии, нашите работници, нашата земја“ со воведување царини.

Изјавите доаѓаат откако претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лајен, предложи „отворање на вратата“ за Канада да стане придружена членка на ЕУ — потег без преседан за блокот. Посетата на канадскиот премиер Марк Карни, кој се обрати пред Европската унија во Стразбур веднаш по предлогот на фон дер Лајен, според Шампан беше токму „изградба на сојузот на иднината“. Карни, поранешен гувернер на Англиската банка, претходно зборуваше за сојуз на „средни сили“ кои заеднички работат на економски раст, отпорност и безбедност.

Шампан нагласи дека Обединетото Кралство и Канада делат исти вредности. „Треба поинаку да гледаме на партнерството, а одличното е што кога ќе ги погледнете Канада и, би рекол, Обединетото Кралство, делиме исти вредности. Многу сме усогласени во нашата визија за светот. Зошто да не се здружиме? “, рече тој. „Независни сме и суверени, но заедно сме посилни.

По враќањето во Белата куќа минатата година, американскиот претседател Доналд Трамп воведе широки глобални царини, вклучително и кон долгогодишни трговски сојузници како Обединетото Кралство. Додека Британија повторно преговараше за трговски договор со САД во јуни минатата година, новиот сојуз Канада-ЕУ отвора прашања за нејзиното позиционирање по Брегзит кон Европа, но и кон САД, по извесни промени во претседателската реторика за Фолкландските Острови и ирското единство во последните недели. Карни се сретна со премиерот Енди Барнам во Ливерпул во средината на неговата посета на Брисел и Стразбур минатата недела, додека Шампан во петокот присуствуваше на состанок на министрите за финансии на ЕУ во Даблин, заедно со канцеларот Џон Хили.

Разговорите за поблиски врски меѓу ЕУ и Канада се одвиваат додека Канада останува заклучена во трговска војна со САД, при што двете страни воведоа царини „око за око“ откако преговорите пропаднаа во последен момент во август. Трамп, исто така, се закани со дополнителни царини за ЕУ доколку планот за придружено членство се покаже „непријателски“ кон САД, нарекувајќи ја идејата смешна и означувајќи ја Канада како „ужасен трговски партнер“.

Шампан рече дека трговската војна не е конфликт што Канада го избрала. „Одговоривме затоа што во еден момент мора да се каже ‚доста е‘. Никој не може да ни го наруши економскиот суверенитет… светот го забележа тоа“, изјави тој. Министерот додаде дека Канада не бара ескалација по својот „одмерен, целиран и стратешки… долар за долар, царина за царина“ одговор и дека земјата ќе „повторно се вклучи во вистинскиот момент“ со својот јужен сосед. Засегнатите индустрии ќе бидат поддржани „колку што е потребно и со сè што е потребно“, додаде тој.

Шампан тврди дека силната фискална позиција на Канада помогнала да се зацврсти нејзината отпорност и дека спорот со САД обезбедил „златна можност“ за диверзификација. Тоа е контекстот на ветениот „сојуз на иднината“ меѓу Канада и ЕУ, како и на идејата за „здружување“ и со Обединетото Кралство.

Деталите од понудата на ЕУ за преговори за „придружено членство“ за Канада сè уште не се формализирани. Шампан рече дека ова е „момент на големи можности“ и за зајакнување на постоечките односи меѓу Канада и ЕУ. Карни минатата недела посочи на канадско членство во европските универзитетски, научно-истражувачки, програми за вештачка интелигенција и одбранбено финансирање, како и за млади Канаѓани и Европејци да „го преминат океанот и да можат да студираат и да живеат“. Тој рече дека Канада може да снабдува критични минерали и гас и дека ќе бара пристап до европски напредни технологии. Се разбира дека и Канада и ЕУ гледаат можност за процес за истомисленички нации кои можеби никогаш нема да бидат полноправни членки, на пример Австралија.