Јотова во Стразбур побара што поскоро затворање на досието со ОМО „Илинден

Бугарската претседателка Илијана Јотова на средба во Стразбур со генералниот секретар на Советот на Европа, Ален Берсе, изјави дека се надева оти сагата со регистрацијата на ОМО „Илинден“ наскоро ќе заврши, откако ова прашање беше една од трите теми на разговорот. Според неа, пресудите на Европскиот суд за човекови права во полза на организацијата биле главен предмет на дискусијата, а Бугарија инсистира дека веќе ги спровела сите препораки што и биле упатени.

Јотова пред новинарите во Стразбур потврди дека втората тема на средбата била токму движењето на досието на ОМО „Илинден“ и дека очекува тоа да биде затворено на една од наредните седници. Таа нагласи дека му го пренела бугарскиот став на Берсе „од прва рака“, односно дека земјата ги исполнила сите барања што и биле поставени до овој момент. Како конкретен чекор, таа посочи дека е променет законот заедно со Агенцијата за регистрација, со цел организацијата да може да се регистрира. Сепак, според неа, претставниците на организацијата „секојпат пропуштаат по некој документ“, што го попречува процесот.

Бугарската претседателка изрази уверување дека оваа тема „исклучително многу се користи против Бугарија“ и дека постојат обиди да се вклучат одредени текстови во резолуцијата за напредокот на Република Северна Македонија кога станува збор за евентуални спорови со Бугарија. Јотова го негираше постоењето на билатерален спор, тврдејќи дека станува збор за непочитување на политиката на Францускиот компромис што бил постигнат. Таа додаде дека е потребно овие тековни досиеја да бидат завршени, бидејќи, како што рече, тоа не е добро за сликата на земјата.

Од друга страна, Европскиот суд за човекови права во повеќе наврати утврди повреди на правото на слобода на здружување и мирно собирање во случаите поврзани со ОМО „Илинден“ и ОМО „Илинден“-Пирин. Меѓу позначајните пресуди се оние од 2005 и 2006 година, како и серијата од 2011 година, кога Судот утврди дека бугарските власти неоправдано одбивале регистрација на здружението и забранувале собири на неговите симпатизери. Во 2017 година, во предметот „ОМО Илинден и други против Бугарија (бр. 3)“, Судот повторно утврди повреда на членот 11 од Конвенцијата поради одбивањето на регистрацијата.

И покрај овие пресуди, организацијата и понатаму не доби трајна регистрација, што го одржува отворено прашањето меѓу Бугарија и Советот на Европа. Средбата во Стразбур доаѓа во момент кога темата повторно се актуализира преку резолуцијата за напредокот на Северна Македонија, а бугарската страна инсистира дека решението е во исполнување на препораките и во затворање на досието. Јотова заклучи дека е потребно ова прашање конечно да се реши, оценувајќи дека неговото продолжување не е во интерес ниту на Бугарија ниту на сликата на регионот.