Јаневска: Наставниците нема да останат без работа и покрај празните училници

Македонските училишта се соочуваат со сè помал број ученици, но наставниците нема да останат без работа, уверува министерката за образование и наука Весна Јаневска. Таа нагласи дека намалената демографија, оптимизацијата на училишната мрежа и преминувањето кон едносменско и целодневно работење треба да го променат начинот на кој ќе функционираат училиштата во следниот период.

Јаневска за овие прашања говореше при гостувањето во емисијата „Ноќно студио“ на 4ТВ. Според министерката, намалувањето на бројот на бракови и раѓања, иселувањето и промените во животниот стил веќе директно се чувствуваат во образовниот систем. Последицата, како што посочи, се училишта со мал број ученици, празни училници и потреба од поинаква организација на наставата.

Министерката оцени дека економската состојба и вработеноста се само дел од причините за демографскиот пад, а како фактори ги посочи и променетите животни навики, семејните модели и одлуките на младите. „Факт е дека имаме лоша демографија“, рече Јаневска во гостувањето на 4ТВ, поврзувајќи го намалениот број раѓања со сè попразните училници. Според неа, државата има потреба од повеќе млади луѓе кои во иднина ќе бидат дел од општеството и економијата.

Но демографскиот пад отвора и друго прашање, а тоа е што ќе се случува со наставниците кога има помалку ученици и кога се спојуваат или оптимизираат паралелки. Јаневска уверува дека оптимизацијата на училишната мрежа не треба да значи губење на работните места за наставниците. Решението, според неа, треба да се бара преку пошироко воведување едносменско работење, подолг престој на учениците во училиштата и целодневна настава.

Во таков модел наставниците кои поради намалениот број паралелки би имале помал фонд на редовна настава би можеле да бидат ангажирани во дополнителни активности и содржини во рамки на целодневното работење на училиштата. На тој начин, како што објасни министерката, нивниот ангажман би останал целосен, а училиштата би добиле поинаква организација што одговара на реалната состојба со бројот на ученици.

Јаневска посочи дека промените во училишната мрежа и организацијата на наставата се неопходни затоа што сегашниот систем е поставен за услови што веќе не постојат. Празните училници и малиот број ученици во одредени средини бараат поинаков пристап, при што оптимизацијата не значи затворање на училишта без план, туку прилагодување на мрежата кон она што реално се случува на терен.

Според министерката, демографските трендови не се прашање само на образовниот систем, туку на целото општество. Намалениот број бракови и раѓања, иселувањето и променетите животни навики на младите имаат долгорочни последици врз училиштата, но и врз економијата и иднината на државата. Затоа, како што рече, потребна е сеопфатна реакција, а не само поединечни мерки во образованието.

Министерката останува на ставот дека наставниот кадар треба да се задржи и дека оптимизацијата не смее да се претвори во отпуштања. Воведувањето целодневна настава и едносменско работење, според неа, се механизмите преку кои училиштата ќе продолжат да функционираат и кога имаат помалку ученици, а наставниците ќе го задржат својот целосен ангажман во образовниот процес.