Извозот на сурова нафта низ Ормускиот проток се врати на предвоените нивоа, но дизелот останува проблем

Извозот на сурова нафта низ Ормускиот проток во голема мера се врати на нивоата забележани пред избувнувањето на војната со Иран, откако производителите на нафта и бродската индустрија најдоа алтернативни начини за транспорт на горивото од Блискиот Исток. Според податоците на глобалната фирма за трговски информации Kpler, во септември од регионот излегле најмалку 16,5 милиони барели дневно, што е еднакво на предвоениот просек, без Иран. Оваа бројка е за 10,5 милиони барели дневно повисока од месечниот просек во март, во првите недели од војната.

Аналитичарите што ја следат состојбата наведуваат дека меѓу методите што се користат се извозот преку нафтоводи и претоварот од брод на брод, додека американската војска продолжува да придружува дел од пловилата. Околу 40 отсто од суровата нафта од регионот сега се транспортира без да помине низ протокот, наспроти само 17 отсто пред војната, преку нафтоводите на Саудиска Арабија и Обединетите Арапски Емирати. Саудиска Арабија успеа да ги врати во работа своите источно-западни нафтоводи кон крајот на септември, по штетата од нападите со дронови, што овозможи извозот да продолжи од пристаништето Јанбу на Црвеното Море.

Поголемиот дел од суровата нафта што минува низ Ормускиот проток се превезува со флота танкери составена претежно од многу големи превозници на сурова нафта, кои пловат со исклучени сателитски транспондери. Товарот потоа се префрла на други танкери на отворено море, најчесто покрај брегот на Оман или Фуџаира во Обединетите Арапски Емирати. Повеќе од 70 отсто од суровата нафта што поминала низ протокот во август сменила танкер, додека пред војната речиси ниту една заливска сурова нафта не менувала брод во Оманскиот Залив.

Сепак, закрепнувањето на извозот од регионот останува нерамномерно, а снабдувањето со рафинирани производи е сè уште ограничено. Ова претставува проблем за бизнисите и домаќинствата што зависат од рафинирани производи како дизелот за возење автомобили, комбиња и камиони. Просечната цена на дизелот во Обединетото Кралство во понеделникот достигна рекордно ниво од 199,18 пени за литар, а многу возачи веќе пријавуваат цени над две фунти на некои пумпи. Аналитичарите на Kpler забележаа седумдневен просек од 677.000 барели дневно рафинирани производи заклучно со понеделникот, наспроти 3,6 милиони пред конфликтот.

Дури и додека извозот на нафта од регионот расте, нивото на закана за бродовите што работат околу Ормускиот проток не исчезна. Во вторникот три танкери под либериско знаме беа погодени од проектили додека минуваа низ протокот. Цената на суровата нафта останува на високи нивоа и во четвртокот повторно порасна, откако трговците ја балансираа состојбата меѓу закрепнувањето на дел од извозот од Блискиот Исток и неизвесноста околу долгорочното решение на конфликтот и повторното отворање на протокот. Цената на суровата нафта од типот „брент“ во четвртокот накратко се врати над 100 долари за барел, со раст од 3 отсто на 101 долар, по извештаите дека Кина го суспендираше извозот на нафтени производи кон региони надвор од Хонгконг и Макао.