Холандија со 400 милиони евра помалку буџетски приходи од акцизи поради високите цени на горивата

Холандската влада се соочува со значителен пад на буџетските приходи од акцизите на горивата, откако високите цени на бензинските станици ги принудија граѓаните драстично да го намалат количеството гориво што го точат. Според неодамна објавените буџетски документи, приходите во државната каса од акцизата на бензинот годинава се очекува да бидат за речиси 400 милиони евра пониски од првично предвидените, пренесе „Ер Те Ел Њуз“.

Холандската влада сега прогнозира дека акцизата на лесните нафтени деривати, односно главно на бензинот, годинава ќе донесе 4,5 милијарди евра. Тоа е значително намалување во споредба со очекуваните 4,9 милијарди евра колку што беа предвидени пред шест месеци. Разликата од околу 400 милиони евра претставува сериозен удар врз планираните државни приходи.

Во споредба со претходниот буџет, разликата не е толку голема, но првично се предвидуваше акцизата на бензинот воопшто да не се зголемува годинава. Сепак, подоцна беше одлучено акцизната стапка да се зголеми за повеќе од пет центи по литар. И покрај тоа зголемување, приходите сепак ќе бидат помали, што според Министерството за финансии значи дека граѓаните точат значително помалку гориво.

Според податоците на Министерството за финансии, во првиот квартал количеството наточен бензин било за 4,1 процент помало. Во вториот квартал, кога цените останале трајно високи, потрошувачката дури се намалила за 6,6 проценти во споредба со истиот период минатата година. Овие бројки јасно покажуваат дека високите цени на пумпите имаат директно влијание врз однесувањето на потрошувачите, кои сè почесто ги намалуваат патувањата или бараат алтернативни начини за транспорт.

„Иако акцизите на горивата на крајот беа утврдени на повисоко ниво од предвиденото во буџетскиот извештај за 2026 година, ова зголемување е компензирано со помалиот обем на наточено гориво како резултат на високите цени на горивата“, се наведува во соопштението на Министерството за финансии.

Оваа ситуација ја отсликува пошироката економска дилема со која се соочуваат многу европски земји: додека владите се обидуваат да ги зголемат приходите преку повисоки акцизи за да ги покријат буџетските потреби, високите цени на горивата ги демотивираат граѓаните да трошат, што на крајот резултира со помалку приходи од очекуваното. Холандија е само еден пример за овој феномен, кој дополнително ја комплицира фискалната слика во услови на нестабилни енергетски пазари.

Намалените приходи од акцизите би можеле да имаат последици врз јавните финансии на Холандија, која ќе мора да најде начин да ја надомести разликата или да ги прилагоди своите буџетски планови. Дополнително, продолжувањето на високите цени на горивата би можело дополнително да ја намали потрошувачката, што би значело уште поголем притисок врз државната каса во наредните месеци.