Европа со ограничени алатки против кинеско-руската контрола врз арктичките морски патишта
Автор: Редакција на FinPortal.mk ·
Кина и Русија сè поцврсто ја зацврстуваат контролата врз арктичките бродски рути, претворајќи го регионот што брзо се загрева во ново геополитичко поприште на конфронтација со Европа. Москва и Пекинг минатата недела се договорија да го прошират товарниот сообраќај по арктичките коридори, да ги зголемат услугите меѓу своите пристаништа и да ја продлабочат соработката во изградбата на поларни бродови. Договорот дојде откако Европската унија претстави нова арктичка стратегија насочена кон спротивставување на растечкото руско и кинеско влијание во регионот. Иако овие спротивставени потези покажуваат дека некогаш оддалечениот регион се претвора во стратешка награда, аналитичарите велат дека способноста на Европа да го предизвика новото кинеско-руско партнерство останува ограничена. Причината е што Москва го контролира Северниот морски пат, вклучително дозволите за пловидба, транзитните такси и огромната флота нуклеарни мразокршачи, додека Пекинг ги обезбедува товарот, бродовите и индустрискиот капацитет потребни за развој на коридорот. Европа, според аналитичарите, има ограничен капацитет на мразокршачи и арктичка инфраструктура, што остава малку влијание и покрај нејзината позиција како голем пазар на дестинација. Северниот морски пат се наметнува како сè поатрактивна алтернатива, бидејќи нарушувањата на Блискиот Исток ги откриваат слабостите на воспоставените бродски коридори. Според податоци на Fertmax FZCO, товарот што патува меѓу Азија и Европа преку Северниот морски пат можел да го скрати патувањето на 18 до 22 дена, што е намалување од приближно 35 отсто во споредба со 28 до 35 дена преку Суец. За Москва, рутата нуди можност да ги пренасочи енергетските извозни текови кон Азија додека западните санкции го ограничуваат пристапот до европските пазари, велат индустриските набљудувачи. За Пекинг, пак, таа претставува уште една трговска артерија што може да ја намали зависноста од традиционалните морски теснеци. Дејвид Рош, искусен стратег во Quantum Strategy & Geo