Еспер: Војната со Иран може да се влече со години и да ја засени заканата од Кина

Поранешниот американски министер за одбрана Марк Еспер предупреди дека војната меѓу САД и Иран може да продолжи со години и дека Вашингтон поради тоа ризикува да го занемари подемот на Кина. На панел-дискусијата на самитот GZERO во организација на LSEG и Eurasia Group во Лондон, Еспер изјави дека гледа како конфликтот се продолжува „добро во 2027 година“, со можност да биде предаден на следната американска администрација за три години.

Според него, во одреден момент двете страни можеби ќе бидат подготвени да седнат на преговарачка маса и да најдат договорно решение, но предизвикот за претседателот Доналд Трамп ќе биде да издејствува договор со кој Ормускиот теснец ќе се врати во претходната состојба и кој ќе биде подобар од она што поранешниот претседател Барак Обама го доби со JCPOA. Еспер оцени дека и тоа ќе биде многу тешко и дека постои друг пат конфликтот да биде предаден на следната администрација во 2029 година.

Во изјава за CNBC на маргините на настанот, Еспер рече дека не гледа крај на војната „во догледна иднина“. Според него, таа продолжува со исто темпо — со американска блокада, повремени избувнувања од двете страни и одолговлекување. Војната, која сега е во осмиот месец, достигна ќор-сокак, откако Трамп во средата изјави дека постигнувањето договор со Техеран „не е нешто што навистина сакам да го направам“. Според извештаи, американските власти разгледуваат продолжување на големи воени операции во наредните недели.

Еспер, кој беше министер за одбрана за време на првиот претседателски мандат на Трамп од јули 2019 до ноември 2020 година, рече дека долго се залагал за „економско задушување“ на Иран, но дека таквата политика е ранлива на нетрпеливост во Вашингтон. „Предизвикот е што таа политика бара време, дисциплина и трпение, а тоа не се работи во кои државите обично се добри“, рече тој. Според него, доколку се дозволи, таа би можела да има влијание, но тоа не значи дека Иран навистина ќе се врати на преговарачката маса. Во текот на летото Трамп најави засилување на санкциите и економските ограничувања кон Иран, стратегија што ја нарече „економски Д-ден“.

Еспер предупреди и дека додека вниманието во Вашингтон е насочено кон војната со Иран, „најголемиот противник“ на Америка ги гради своите капацитети. „Кина е нашиот најголем противник“, рече тој, опишувајќи ја како закана што се провлекува, а на која не обрнуваме внимание бидејќи повеќе од 20 години сме фокусирани на Блискиот Исток, додека Европа е фокусирана на Русија. Според него, Пекинг продолжува да гради економска, технолошка и дипломатска моќ и спроведе „најголемата воена изградба во историјата“.

Тој нагласи дека Кина соопштила оти до 2049 година сака да доминира во индо-пацифичкиот регион и во светот и да може да диктира глобално управување. Според Еспер, Кина работи на тоа најмалку 30 години и има јасен план, а од влезот во СТО го користи светскиот трговски систем против САД за да ја изгради сопствената економска и воена моќ.

Според него, тоа е постигнато благодарение на способноста на кинеската влада да го „консолидира контролата“ и да ја насочи економијата во одредена насока. „Тие имаат план и го спроведуваат“, рече Еспер, додавајќи дека своите напори би ги насочил кон Кина, во партнерство со европските и азиските сојузници.