Даночните прашања што го обликуваат буџетот на 28 октомври
Додека Џон Хили го подготвува својот прв буџет како канцелар, данокот е малиот збор што веројатно ќе фрли голема сенка врз големата фискална објава следната недела. Во својата изборна програма, Лабуристите ветија дека нема да ги зголемат „големите три“: данокот на доход, националното осигурување и ДДВ. Како резултат на тоа, голем дел од шпекулациите пред буџетот се насочени кон тоа кои други давачки Хили би можел да ги промени.
Едно од најспорните прашања е данокот на наследство. Лидерката на конзервативците Кеми Бејднок вети дека ќе го „укине данокот на наследство штом тоа ќе можеме да си го дозволиме“, оценувајќи дека тој требало да биде „данок на супербогатите“, но станал „данок на обичните среднокласни семејства“. Според изворот, собраните суми достигнаа рекордни нивоа – 8,5 милијарди фунти во даночната година 2025-26, наспроти 8,2 милијарди претходната година. Канцеларијата за буџетска одговорност предвидува дека годинава преку овој данок ќе се соберат 9,5 милијарди фунти, а до 2030-31 – 14,5 милијарди фунти.
Стандардната стапка на данокот на наследство е 40 отсто и може да се плати на средства над ослободувањето од 325. 000 фунти.
Владините податоци покажуваат дека овие олеснувања ја намалуваат ефективната стапка. Кај сите имоти што платиле данок во 2023-24, просечната ефективна стапка била 13 отсто. За имоти вредни меѓу 1 и 1,5 милион фунти, просечната сметка била 151.000 фунти, или 12 отсто од вкупната вредност. Промена воведена од Рејчел Ривс значи дека од април 2027 година неискористените пари во дефиниран придонесен пензиски фонд по смртта за првпат ќе влегуваат во пресметката. Владата проценува дека од околу 213.000 имоти со наследно пензиско богатство во 2027-28, 10.500 ќе мора да платат данок што претходно не би го платиле, а 38.500 ќе добијат поголема сметка. Просечната сметка се очекува да порасне за околу 34.000 фунти кога ќе се вклучат пензиските средства.
Данокот на капитална добивка, пак, стана голем извор на приходи за владата – собраната сума порасна за речиси 80 отсто во една година, достигнувајќи 24,3 милијарди фунти во 2025-26, наспроти 13,7 милијарди претходната година. Годишното ослободување е намалено од 12.300 фунти на 6.000, а потоа на 3.000 фунти, по две намалувања од Џереми Хант. Делумно поради тоа, бројот на луѓе што платиле овој данок во 2024-25 е зголемен за 45 отсто во однос на претходната година, достигнувајќи рекордни 584.000 – наспроти повеќе од 34 милиони обврзници на данок на доход. Според HMRC, сепак, најголем дел од данокот го плаќа мал број обврзници.