Данготе ја отвори најголемата африканска рафинерија за мали инвеститори — целта е 1,6 милијарди долари

Нигерискиот индустријалец Алико Данготе во понеделникот ја отвори својата рафинерија за јавноста, со план да собере 1,6 милијарди долари од мали инвеститори низ целиот континент, во рамки на најголемата првична јавна понуда (IPO) во Африка. Данготе, најбогатиот човек на континентот, ја нарече понудата „за народот“ и изјави дека сака секој да може да поседува удел.

Малите инвеститори можат да купат акции во рафинеријата со седиште во Лагос по цена од 5.250 најри (4 долари) за акција, со минимална набавка од 10 акции. Данготе задржува 87 отсто сопственост врз рафинеријата, која е најголема во Африка.

Обемот на рафинеријата и потенцијалните приноси, особено во време кога светските цени на нафтата пораснаа по војната меѓу САД и Иран, предизвикаа возбуда кај малите инвеститори. „Ќе бидам будала ако не учествувам и не видам како ќе оди. Ставам голем акцент на неговото име и на тоа што рафинеријата е најголема во Африка“, изјави за Асошиетед прес Тити Адетоје, оперативен менаџер од Абуџа, кој се надева дека ќе купи до 1.000 акции.

Производството во рафинеријата вредна 19 милијарди долари започна во 2024 година, додека Нигерија, еден од најголемите производители на нафта во Африка, продолжува да се соочува со проблеми со локалниот капацитет за рафинирање. Рафинеријата на Данготе ја преобрази енергетски богатата земја со повеќе од 210 милиони жители од увозник во извозник на рафинирана нафта.

„Ова ќе биде IPO што ќе го промени пазарот во Нигерија“, изјави Мохамед Саиду, раководител на истражување и инвестициска анализа во TrustBanc од Лагос. Саиду рече дека предвидува милиони нови инвеститори од оваа понуда.

IPO-то отвори прашања за тоа што Данготе задржува значителна сопственост и за наводната вредност на рафинеријата по понудата. Со 49 милијарди долари, вредноста е повеќе од двојно поголема од трошокот за нејзина изградба. Претставници на рафинеријата негираа дека вредноста е надуена.

„Не може некој да го класифицира ова како понуда водена од народот ако сè уште поседувате 87 отсто од рафинеријата, а има многу начини на кои таа нарација се распаѓа“, изјави Јоаким МекЕбонг, висок аналитичар за Западна Африка во Control Risks.

Нигерија со децении се потпираше на странско рафинирање на својата нафта поради дотраените државни рафинерии, од кои многу работат под капацитетот или со години стојат поради слабо одржување. Рафинеријата на Данготе го достигна целосниот капацитет од 650.000 барели дневно порано оваа година. Данготе минатата година објави планови за зголемување на капацитетот на 1,4 милиони барели дневно, потег што според неговите претставници ќе ја направи најголема рафинерија во светот, надминувајќи ја рафинеријата Џамнагар во Индија. Данготе, исто така, има намера да се прошири во Источна Африка и предложи изградба на рафинерија во Кенија до 2030 година.