Бруто-надворешниот долг на земјата надмина 13 милијарди евра, за полугодие пораснат за 1,03 милијарди

Бруто-надворешниот долг на државата на крајот од јуни изнесува 13,106 милијарди евра, што претставува 71,4 отсто од проектираниот бруто-домашен производ. Според податоците на Народната банка за движењата во второто годинешно тримесечје, задолженоста кон странство во првите шест месеци од годината е зголемена за 1,03 милијарди евра, а само во вториот квартал растот изнесува 232 милиони евра.

Од вкупниот износ на надворешниот долг, 6,146 милијарди евра отпаѓаат на јавниот надворешен долг, додека 6,961 милијарда евра е приватен долг. Во вториот квартал јавниот долг се зголемил за 249 милиони евра, а приватниот е намален за 17 милиони евра.

Народната банка во информацијата со податоците посочува дека дел од кварталниот раст произлегува од специфични активности за управување со девизните резерви, каде што е забележано зголемување од 911 милиони евра. Кога ќе се исклучи овој ефект, бруто-надворешниот долг е зголемен за 112 милиони евра.

Кај јавниот сектор, зголемувањето главно доаѓа од секторот „држава“, чиј надворешен долг пораснал за 104 милиони евра, како и од јавните банки и претпријатија, каде што растот изнесува 23 милиони евра. Кај приватниот сектор, пак, долгот на банките се намалил за 125 милиони евра, додека кај капитално поврзаните субјекти и небанкарскиот приватен сектор има раст од по 54 милиони евра.

Истовремено, бруто-надворешните побарувања достигнале 8,344 милијарди евра, што е за 202 милиони повеќе отколку три месеци претходно и за 718 милиони евра повеќе во однос на крајот од 2025 година.

Како резултат на движењата и на долгот и на побарувањата, нето-надворешниот долг изнесува 4,763 милијарди евра, или 25,9 отсто од проектираниот БДП. За три месеци тој е зголемен за 30 милиони евра, а од почетокот на годината за 312 милиони евра. Приватниот сектор учествува со 58,2 отсто во вкупниот нето-долг.

Продлабочена е и негативната меѓународна инвестициска позиција, односно разликата меѓу финансиските средства што земјава ги има кон странство и обврските кон нерезидентите. На крајот од јуни таа е во износ од минус 8,986 милијарди евра, или 48,9 отсто од проектираниот БДП. Состојбата е за 134 милиони евра полоша отколку на крајот од март и за 463 милиони евра во однос на крајот на 2025 година.

Податоците покажуваат дека надворешната задолженост на земјата продолжува да расте и во услови на квартални движења кои делумно се поврзани со управувањето со девизните резерви, додека нето-позицијата кон странство дополнително се влошува во споредба со почетокот на годината.