Брисел инсистира на директен дијалог, Софија го наметнува случајот „Михајлова

Додека Европската комисија бара Скопје и Софија директно да разговараат за деблокирање на македонскиот евроинтегративен процес, од Бугарија повторно пристигнува порака дека во тој процес треба да се вгради и конкретен случај пред македонските судови. Пораките што претседателката на Европската комисија, Урсула фон дер Лајен, ги упати за време на неодамнешната посета на Скопје, беа насочени кон директен дијалог меѓу Македонија и Бугарија и кон изнаоѓање решение за прашањето што го блокира продолжувањето на македонскиот европски пат.

Наместо нови политички преписки и посредни пораки, Брисел очигледно очекува Скопје и Софија да разговараат и да бараат начин за надминување на разликите. Во таа насока е и престојната посета на Бугарија на министерот за надворешни работи Тимчо Муцунски. Тој во текот на оваа недела ќе престојува во соседната земја во рамките на активностите поврзани со Коридорот 8, но како што претходно соопшти македонскиот премиер Христијан Мицкоски, му дал насоки на министерот да побара средба и со својата бугарска колешка.

Намерата е јасна – преку директен политички дијалог да се разговара за прашањата што ги оптоваруваат односите меѓу двете земји, со крајна цел да се создадат услови за одблокирање на македонските евроинтеграции. Сепак, во момент кога од европската страна се инсистира на разговор и на барање решение, од Софија пристигнува порака што повторно ја наметнува дилемата дали само уставните измени се последната пречка на македонскиот европски пат.

Имено, и покрај пораката од Фон дер Лајен за директен дијалог меѓу Скопје и Софија, вршителката на должноста бугарска претседателка Илијана Јотова порача дека, пред сè, би сакала да се реши прашањето со Ива Михајлова, за кое, како што рече, Бугарија се обратила до највисоките европски и светски институции. Токму тука се појавува една од најчувствителните точки во бугарската политика кон Македонија.

Од една страна, од Софија постојано се повторува ставот дека прашањето за македонското членство во Европската Унија не треба да се третира како билатерален спор меѓу Македонија и Бугарија, туку како европско прашање и како дел од условите што земјата кандидат треба да ги исполни. Од друга страна, во истиот момент кога се инсистира на дијалог, се наметнува конкретен судски предмет како дополнителен услов, што ја доведува во прашање самата смисла на билатералниот разговор.

Според изворниот текст, токму оваа двојност е во срцето на актуелната состојба – кога билатералното прашање не е билатерално, но судскиот предмет станува европски. Додека Брисел бара Скопје директно да разговара со Софија за деблокирање на евроинтеграциите, од Бугарија повторно стигнува порака дека во процесот треба да се вгради и конкретен случај пред македонските судови.

Претстојната посета на министерот Муцунски на Бугарија, во рамките на активностите поврзани со Коридорот 8, се наметнува како прв конкретен тест за тоа дали директниот политички дијалог, на кој инсистира Европската комисија, може да даде резултат. Дали ќе преовладее европскиот повик за разговор или ќе се наметне барањето за пресуди, останува да се види во деновите што следат.