Брисел домаќин на конференцијата за хуманитарно деминирање во Украина: 42.000 квадратни километри земја вратени во употреба

Четвртото издание на годишната иницијатива за деминирање во Украина (UMAC 2026) ќе се одржи во Брисел од 16 до 18 ноември, соопшти Европската комисија. Настанот ќе биде коорганизиран од Европската Унија и Украина, во партнерство со Белгија, а организатор е Службата за инструменти за надворешна политика на Европската комисија (FPI).

Според соопштението, UMAC 2026 ќе ги собере на едно место претставници на владите, меѓународните организации, академската заедница и приватниот сектор, како и операторите за деминирање. Целта е да се одржи и зајакне меѓународниот ангажман во оваа критична област на поддршка за Украина, да се поттикнат партнерства и врски со глобалните партнери, да се разговара за најдобрите практики во управувањето и раководењето со деминирањето, како и да се извлечат поуки за иднината од иновативните пристапи.

Како последица на руската целосна воена агресија врз Украина, до 132.000 квадратни километри земја остануваат потенцијално контаминирани со мини и експлозивни остатоци од војната. Овие опасности го загрозуваат животот на цивилите, го ограничуваат пристапот до земја и инфраструктура и ја попречуваат обновата и реконструкцијата. Благодарение на заедничките напори, околу 42.000 квадратни километри земја веќе се вратени во продуктивна употреба — површина приближно колку Холандија, што покажува каков ефект може да постигне одржливото деминирање.

Од 2022 година, ЕУ и нејзините земји-членки мобилизираа над 500 милиони евра поддршка за деминирање во Украина, што покажува дека деминирањето е составен дел од поддршката за Украина и клучен столб на нејзината безбедност, реконструкција и отпорност.

Под мотото „Расчистување на патот во партнерство“, UMAC 2026 ќе се фокусира на три клучни теми. Првата е глобалната безбедност, која започнува со безбедни заедници, обновена земја и способност на луѓето да живеат, работат и да се опорават без закана од експлозивни опасности. Хуманитарното деминирање е основа за обнова, долгорочна отпорност и одржлив развој во земјите погодени од војна и контаминација, а истовремено го зајакнува меѓународното партнерство и заедничката безбедност.

Втората тема е иновацијата: Украина во реално време ги тестира новите пристапи за деминирање и помага да се обликува иднината на секторот глобално, истовремено учејќи од искуството на другите контаминирани земји. Од дронови, машини за деминирање и приоритизација водена од вештачка интелигенција, до податочни системи, оперативна координација и иновативни пристапи кон финансирањето, одговорноста и одлучувањето, Украина и нејзините партнери помагаат хуманитарното деминирање да биде побрзо, побезбедно и поефективно.

Третата тема е одржливоста: одржливото деминирање бара инклузивност, доверба и долгорочно партнерство. Тоа зависи од силна координација, ефективна приоритизација, национално сопствеништво и зајакнување на локалните чинители за изградба на отпорни системи за деминирање предводени од земјата, со трајно влијание.