Автосалоните се извор број еден на високи приходи кај најбогатиот 1 отсто во САД, тврдат економисти

Автосалоните се најголем извор на приходи од пренослив бизнис кај најбогатиот 1 отсто во САД, покажуваат податоците на економистот Ерик Цвик од Универзитетот во Чикаго, пренесени на епизодата на Bloomberg Odd Lots од 18 септември 2026 година. Цвик, коавтор на книгата „Милионерот насекаде“, изјавил дека кога тој и неговиот коавтор, професор по економија на Универзитетот Принстон, ги рангирале индустриите што создаваат најмногу пренослив бизнис-приход кај најбогатиот 1 отсто, „автосалоните беа категоријата број еден“. Според него, тоа „не е приказната на Пикети за милијардери од технологијата или финансиите“.

Преносливиот бизнис-приход е пари заработени преку корпорации од типот S, партнерства и самостојни сопственици. Наместо да се оданочува на корпоративно ниво, профитот се пренесува на сопственикот и се пријавува во неговата лична даночна пријава. Цвик и неговиот коавтор забележуваат дека повеќе од половината од растот на учеството на приходот на најбогатиот 1 отсто од 1980-тите до 2021 година дошол токму во форма на пренослив бизнис-приход.

Механизмот зад доминацијата на автосалоните е регулаторен. Државните закони за франшизи им доделуваат на лиценцираните продавачи заштитена локална територија, што практично им дава локален монопол врз продажбата на нови возила за одредена марка. Производителите на автомобили не можат лесно да отворат конкурентски салон во истото соседство и во повеќето држави не можат да продаваат директно. Таа правна заштита претвора еден регионален бизнис од средна големина во стабилна машина за готовина, поради што едно семејство може да продаде салон за една марка за стотици милиони долари.

Авторите морале да решат и проблем со идентификација, бидејќи даночните записи се анонимни. Сопствениците ги пронашле по име преку податоци за регистрација на јахти и авиони, вкрстувајќи ги со грубите потписи од даночните податоци. Како илустрација за обемот, тие го наведуваат семејството Броквеј, кое потрошило 60 милиони долари на свадба во Париз откако го продало својот салон на Mercedes за неколку стотици милиони долари. Авторите забележуваат дека Броквеј воопшто не се ни блиску до најголемите продавачи во земјата.

Според податоците на американската даночна служба за даночната година 2022, прагот за влез во најбогатиот 1 отсто бил прилагоден бруто-приход од 663. 164 долари, а таа група учествувала со 22,4 отсто од вкупниот прилагоден бруто-приход и со 40,4 отсто од вкупниот данок на доход.

Заклучокот е важно прерамнување на сликата: доминантната јавна нарација за американскиот 1 отсто е приказна за технолошки основачи, директори на хеџ-фондови и раководители на јавни компании, но рангирањето врз даночни податоци покажува дека масата концентриран приход всушност лежи кај сопствениците на регионални бизниси од средна големина, какви што има милиони низ земјата. За инвеститорите тоа го менува она што го гледаат кога размислуваат за „водоводот“ на американското богатство. Дебатите за корпоративната даночна стапка, за одбитокот за квалификуван бизнис-приход или за државните заштити на франшизите директно ја погодуваат токму оваа група. Расправата за директна продажба од производителите, во која учествуваат неколку производители на електрични возила, е спор токму за правната структура што ги стави автосалоните на врвот на Цвиковото рангирање.